TAXIA Kişisel Rıza Formu

2022-82 / Vergi Usul Kanunu ile Diğer Bazı Kanunlarda Önemli Değişiklikler Kapıda!

20.10.2022 tarihinde TBMM’ye sunulan “Vergi Usul Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi” ile bir takım vergisel düzenlemelerin yapılması öngörülmektedir.

Kanun teklifi için tıklayınız.

Teklif ile,

• Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nda tanımlı bulunan motorlu araç ticareti yapan mükelleflerin faaliyetlerini yerine getirirken neden olabilecekleri vergisel kayıpları karşılamak amacıyla teminat yükümlülüğü getirilmesi,
• İstanbul Finans Merkezinde faaliyette bulunan katılımcıların transit ticaret faaliyetlerinden elde ettiği kazançların %50'sinin kurum kazancından indirilmesi,
• Fiyat İstikrarı Komitesinin kuruluş ve görevlerine ilişkin yasal çerçevenin oluşturulması,
• Kamulaştırmasız el atma nedenine dayalı hukuksal süreçlere ilişkin düzenlemeler yapılması,

amaçlanmaktadır.

İlgili Kanun teklifi 24.10.2022 tarihinde Plan ve Bütçe Komisyonu’ndan geçmiştir. Komisyon tutanakları için tıklayınız.

Komisyonda alınan kararlarla, Kanun Teklifinin muhteviyatında bazı değişiklikler yapılmıştır. Teklif ile öngörülen vergisel düzenlemelerin ayrıntısına girmeden önce siz değerli okuyucularımıza bu değişiklikleri de sunmak isteriz.

• Anlatıma açıklık kazandırılarak ortaya çıkabilecek karışıklıkların önüne geçilmesi amacıyla Kanun Teklifinin 16’ncı maddesi ile 5302 sayılı Kanun’un 6’ncı maddesinin birinci fıkrasından sonra eklenmesi öngörülen fıkrada yer alan “İl sınırları” ibaresinden önce gelmek üzere “İl özel idaresi” ibaresinin eklenmesi teklif edilmiştir. Bu teklifi içeren önerge Komisyon’da kabul edilmiştir. √√

• İlgili düzenlemenin daha detaylı bir biçimde incelenmesi amacıyla Kanun Teklifinin 9’uncu maddesinin teklif metninden çıkarılması talep edilmiştir. Bu teklifi içeren önerge Komisyon’da kabul edilmiştir. √√

• Muhtelif mağduriyetlerin giderilmesi amacıyla kanun metnine aşağıdaki fıkranın eklenmesi teklif edilmiştir. Bu teklifi içeren önerge Komisyon’da kabul edilmiştir. √√

• “(4) Antalya ili Kaş ilçesi Kemer mahallesinde Antalya -Kaş Kasaba Projesi Kıbrıs Barajı yapımından etkilenen ailelerin, iskânlarının temini için yeniden yapılacak iskân etütleri ve devamlı iskân edilecek ailelerin yeni yerleşim alanına nakilleri, hak sahipliği duyuruları, hak sahiplikleri ve borçlandırılmalarına ilişkin işlemler bu kanunun Ek 2’nci maddesi kapsamında Cumhurbaşkanınca belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde DSİ Genel Müdürlüğü tarafından yürütülür.”

• Kömür ve linyit madenlerinin yer altı işletmelerinde meydana gelen iş kazalarına ilişkin getirilen sınırlı düzenlemelerdeki tarih aralığını kaldırmak amacıyla Kanun Teklifinin 18’inci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki maddelerin eklenmesi teklif edilmiştir. Bu teklifleri içeren önergeler Komisyon’da kabul edilmiştir. √√

• “5510 sayılı Kanun’un geçici 59 ve geçici 66’ncı maddeleri yürürlükten kaldırılmıştır.”

• “5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’na aşağıdaki ek madde eklenmiştir.

“EK MADDE 23: Kömür ve linyit madenlerinin yer altı işlerinde meydana gelen iş kazası sonucunda ölen sigortalının; genel sağlık sigortası primi dâhil kendi sigortalılığı nedeniyle prim ve prime ilişkin her türlü borçları terkin edilir ve ölüm tarihinde sigortalıya ilişkin şartlar aranmaksızın hak sahiplerine aylık bağlanır. Bu şekilde bağlanan aylıklara ilişkin primlerin eksik olan kısmı Hazine ve Maliye Bakanlığınca kuruma ödenir.

Gelir ve aylıkların hesaplanması ile hak sahiplerine paylaştırılmasında sigortalının ölüm tarihinde yürürlükte olan Kanun hükümleri esas alınır.

Birinci fıkra kapsamında ölen sigortalının anne ve babasına gelir ve aylık bağlanmasında, Kanunun 34’üncü maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen her türlü kazanç ve irattan elde etmiş olduğu gelirinin asgari ücretin net tutarından daha az olması ve diğer çocuklarından hak kazanılan gelir ve aylıklar hariç olmak üzere gelir ve/ veya aylık bağlanmamış olması şartları aranmaksızın gelir ve aylık bağlanır.

Bu maddenin yürürlük tarihinden önce kömür ve linyit madenlerinin yer altı işlerinde meydana gelen iş kazası sonucu vefat eden sigortalıların hak sahiplerinin bu madde kapsamında yazılı istekte bulunması halinde gelir ve aylıkları, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden ay başından başlatılır ve bağlanan gelir ve aylıklar için geriye dönük herhangi bir ödeme yapılmaz.

Birinci fıkrada belirtilen nedenlerden dolayı ölen sigortalının eş ve çocuklarından birisi, eşi ve çocuğu yoksa kardeşlerinden birisi olmak üzere toplam bir kişi, ilgili mevzuatta aranan şartlara tabi olmaksızın kamu kurum ve kuruluşlarının sürekli işçi kadrolarında istihdam edilir. İstihdam edilecek kişilerin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca atama teklifi yapılır ve işçi kadrosu bulunmaması halinde atama teklifi yapılması ile ilgili kurum ve kuruluşta sürekli işçi kadrosu ihdas edilmiş ve bu kadroların boşalması halinde iptal edilmiş sayılır. Bu fıkraya göre istihdam hakkından yararlanacak kişilerin tespiti, bu kişilerde aranacak şartlar ve istihdama ilişkin diğer hususlar ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve Hazine ve Maliye Bakanlığınca müştereken tespit edilir.”

B-) Kanun Teklifi ile Öngörülen Bazı Vergisel ve Mali Düzenlemeler

Anılan Kanun Teklifi ile vergisel açıdan iki önemli düzenleme yapılmaktadır. Bunlardan bir tanesi motorlu araç ticareti yapanlara teminat verme yükümlülüğü getirilmesi ve bunun müeyyidesidir.

İkinci olarak transit ticarete ilişkin getirilen %50 kurumlar vergisi indirimi düzenlemesidir.

 
B1-) Motorlu Araç Ticareti Yapanlara Teminat Yükümlülüğü Getirilmesi

Kanun Teklifinin 1. Maddesinin Gerekçesi

Maddeyle, Vergi Usul Kanununun mükerrer 257’nci maddesinin birinci fıkrasına (10) numaralı bent eklenerek, Hazine ve Maliye Bakanlığına, doğacak vergilerin tahsil güvenliğini sağlamak amacıyla, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununda tanımlı bulunan motorlu araç ticareti yapan mükelleflerden, 6183 sayılı Kanunun 10’uncu maddesinin birinci fıkrasının (1), (2) ve (3) numaralı bentlerinde sayılan türden teminat alma ve uygulamaya ilişkin usul ve esasları belirleme konusunda yetki verilmektedir.

Kanun Teklifinin 1.Maddesi

4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257’nci maddesinin birinci fıkrasına (9) numaralı bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki bent eklenmiştir.

"10. 06/06/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununda tanımlı bulunan motorlu araç ticareti yapan mükelleflerden; doğacak vergilerin tahsil güvenliğini sağlamak amacıyla, 30 milyon Türk lirasına kadar, 6183 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin birinci fıkrasının (1), (2) ve (3) numaralı bentlerinde yer alan türden teminat almaya, mükelleflerin; faaliyet alanı, hukuki statüsü, mükellefiyet süresi, aktif veya öz sermaye büyüklüğü, çalışan sayısı, hakkında sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenleme veya kullanma yönünde olumsuz rapor ya da tespit bulunup bulunmadığı, iş veya üretim hacmi ile ürün ve mükellef gruplarını ayrı ayrı veya birlikte dikkate alarak, teminatın; türünü, tutarını, verilmesi gereken zamanı, iadesi ile tamamlanmasına ilişkin hususları belirlemeye, bentte yer alan tutarı sıfıra kadar indirmeye ve iki katma kadar artırmaya, hangi hâllerde teminat aranılmayacağını ve uygulamaya ilişkin diğer usul ve esasları belirlemeye,"

 Kanun Teklifinin 2.Maddesinin Gerekçesi

Maddeyle; 213 sayılı Kanunun mükerrer 257’nci maddesinin birinci fıkrasına   Teklifle   eklenen (10) numaralı bentte yer alan zorunluluklara uymayanlar hakkında söz konusu Kanunun mükerrer 355’inci maddesine göre özel usulsüzlük cezası kesilmesini temin etmek amacıyla düzenleme yapılmaktadır.

Yapılan değişiklik neticesinde, teminat verme zorunluluğu getirilen motorlu araç ticareti ile iştigal eden mükelleflerin istenen teminatı vermemesi durumunda bu mükellefler için bir önceki hesap dönemine ait brüt satışlar toplamının binde 3'ü tutarında (mükerrer 355’inci maddenin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde yer alan tutarın 10 katından az ve maddede yer alan üst sınırdan ise fazla olmamak üzere) özel usulsüzlük cezası kesilecektir.

Söz konusu mükelleflerin yeni işe başlamaları nedeniyle bir önceki hesap dönemine ait brüt satışlarının bulunmaması durumunda ise bu mükellefler için mükerrer 355’inci maddenin birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde yer alan tutarın 10 katı kadar özel usulsüzlük cezası kesilecektir.

Kanun Teklifinin 2.Maddesi

213 sayılı Kanunun mükerrer 355’inci maddesinin birinci fıkrasının dördüncü cümlesinde yer alan "(8) numaralı bendi" ibaresi "(8) ve (10) numaralı bentleri" şeklinde değiştirilmiştir.

B2-) İstanbul Finans Merkezinde Faaliyette Bulunan Katılımcıların Transit Ticaret Faaliyetlerinden Elde Ettiği Kazançların %50'sinin Kurum Kazancından İndirilmesi

Kanun Teklifinin 19.Maddesinin Gerekçesi

Maddeyle, ülke ekonomisinin uluslararası rekabetçiliğin geliştirilmesi, ekonomik büyümeye katkı sağlanması, ülkemize döviz girdisi sağlamak suretiyle ekonomik istikrarın korunması ve istihdam imkânlarının artırılması amacıyla yeni bir teşvik unsuru ihdas edilmektedir.

Bu kapsamda, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu’nun diğer indirimleri düzenleyen 10’uncu maddesinin birinci fıkrasına yeni bir bent eklenmekte ve bu bent kapsamında kurumların elde ettiği kazançların %50'sinin kurum kazancından indirilmesine imkân tanınmaktadır.

Söz konusu indirimden faydalanılabilmesi için anılan bentte yer alan kazancın Türkiye'ye transfer edilmesi şartı başta olmak üzere diğer şartların tamamının sağlanması gerekmektedir.

Madde hükmünde ayrıca, Cumhurbaşkanına, bentte yer alan oranı, sıfıra kadar indirmeye veya %100'e kadar artırma konusunda yetki verilmektedir.

Kanun Teklifinin 19.Maddesi

13/06/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 10’uncu maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.

"i) 22/6/2022 tarihli ve 7412 sayılı İstanbul Finans Merkezi Kanunu hükümlerine göre katılımcı belgesi alarak İstanbul Finans Merkezi Bölgesinde faaliyette bulunan kurumların, münhasıran bu faaliyet kapsamında yurt dışından satın alınan malları Türkiye'ye getirilmeksizin yurt dışında satmalarından veya yurt dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık etmelerinden sağladıkları kazancın %50'si,

Bu indirimden yararlanılabilmesi için kazancın elde edildiği hesap dönemine ilişkin yıllık kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye'ye transfer edilmiş olması, aracılık faaliyetine ilişkin malların satıcısı ve alıcısının Türkiye'de olmaması şarttır. Cumhurbaşkanı, bu bentte yer alan oranı, sıfıra kadar indirmeye veya bir katına kadar artırmaya yetkilidir.”

İstanbul Finans Merkezi Kanunu hakkında detaylı bilgilere ve getirilen vergisel avantajlara linkte yer alan yazımızdan ulaşabilirsiniz.

Konuyla ilgili sorunuz olursa bize ulaşabilirsiniz. TBMM’deki gelişmeleri sizin için takip ediyoruz.

Saygılarımızla,

Tax & International Advisory | Taxia & Taxademy