2022-21 / Vergi konusunda önemli düzenlemeler içeren Torba Kanun TBMM gündeminde
Vergi konusunda önemli düzenlemeler içeren Torba Kanun TBMM gündeminde
25 Mart 2022 tarihinde TBMM’ye sunulan 39 maddelik Kanun Teklifi, Kurumlar Vergisi, KDV ve Vergi Usul Kanunu gibi esaslı vergi kanunlarında düzenlemeler içermektedir.
Özet olarak teklifin satır başlıklarını ve etkilerini sizler için hazırladık. Kanun Plan ve Bütçe Komisyonu’nda görüşüldükten sonra Genel Kurul gündemine gelecektir.
Teklif ile,
- Vergi kaçakçılığına ilişkin hapis cezalarının üst sınırının artırılması ve etkin pişmanlık hükümlerinin bu suça ilişkin olarak da uygulanması,
- 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nda yapılan değişikliklerle 359 uncu maddede öngörülen hapis cezalarının üst sınırı artırılmakta ve ödeyenlere cezada indirim imkânı getirilmektedir.
- Ayrıca, Türk Ceza Kanunu uygulamasında bulunan "etkin pişmanlık müessesesine benzer bir düzenlemenin vergi kaçakçılığı suçlarına yönelik olarak da uygulanması, kaçakçılık suçlarına ilişkin hükmedilecek hapis cezaları için Türk Ceza Kanunu’nun 43 üncü maddesinde yer alan "zincirleme suç" hükümlerinin uygulanması ve kaçakçılık suçlarına ilişkin yargılama sürecinin etkinleştirilmesi sağlanarak cezanın kişiselleştirilmesi, suç ve ceza dengesinin sağlanması ile adil yargılanma hakkının daha da güçlendirilmesi amaçlanmaktadır.
- Vergi bilincinin geliştirilmesi amacıyla vergi ile ilgili uyarıcı ve eğitici yayınlar yapılması,
- Özel sağlık kuruluşlarıyla sözleşme düzenleyerek çalışan hekimlerin serbest meslek erbabı olarak kabul edilmesi ve kazançlarının serbest meslek kazancı hükümlerine göre vergilendirilmesi,
- Reklam yasağı getirilenlere reklam vermeye devam eden gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin bu harcamalarının vergi matrahının hesaplanmasında gider olarak kabul edilmemesi,
- Finans sektörünün kurum kazançlarının vergilendirilmesinde kurumlar vergisinin %25 olarak uygulanması,
- Seyahat acentalarının Türk Seyahat Acentaları Birliğine ödediği yıllık aidat tutarının azaltılabilmesi için Cumhurbaşkanı'na yetki verilmesi,
- Muhtar ödeneklerinin net asgari ücret tutarından az olması halinde aradaki farkın ayrıca muhtarlara ödenmesi,
- Bazı yükseköğretim kurumlarına kadro ihdas edilmesi,
- Elektrik motorlu taşıt araçlarını Türkiye’de geliştiren ve üreten vergi mükelleflerine bu faaliyetler kapsamında verilen ve yatırım teşvik belgesi kapsamında yer alan mühendislik hizmetlerinin 2023 yılının sonuna kadar KDV’den istisna tutulması,
- Yapı Kayıt Belgesi alınan yapıların bulunduğu Hazine taşınmazlarının satışına ilişkin başvuru süresinin uzatılması, ödeme kolaylığı sağlanması ve kentsel dönüşüme pay aktarılması,
- Taşıma yoluyla eğitime erişim kapsamında öğrenci taşıma ve öğle yemeği hizmetlerine ilişkin sözleşmelerde ek fiyat farkı verilebilmesi,
- 2/B taşınmazları ve Hazineye ait tarım arazilerinin satışına ilişkin başvuru ve ödeme süresinin uzatılmasıyla birlikte vatandaşların mağduriyetinin giderilmesi ve son olarak,
- Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankası Anonim Şirketi ve Tarım Kredi Kooperatifleri Tarafından Kullandırılan Toplu Köy İkrazatı/Grup Kredilerinden Doğan Kefaletin Sona Erdirilmesi Hakkında Kanun kapsamında kredi borcu bulunan tarımsal üreticilerin aciz vesikasına bağlanan borçlarına uygulanacak faizin esaslarının düzenlenmesi amaçlanmaktadır.
Ayrıca vergide spesifik olarak;
- Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanununda yapılan değişikliklerle;
- Serbest meslek mükellefiyeti bulunan ve ayrı bir muayenehanesi ve organizasyonu bulunmaksızın faaliyetlerini özel sözleşmelere istinaden; özel sağlık kuruluşları ile vakıf üniversitelerine ait sağlık kurum ve kuruluşlarında yürüten diş hekimleri dahil hekimler ile tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olan kişilerin gelirlerinin ücret olarak mı serbest meslek kazancı olarak mı vergilendirileceği hususunda yaşanan tereddütlerin giderilmesi bir veya birden fazla özel sağlık kuruluşu ile sözleşme düzenleyerek hekimlik faaliyetini yürüten hekimlerin serbest meslek erbabı olarak kabul edilmesi ve kazançlarının serbest meslek kazancı hükümlerine göre vergilendirilmesi sağlanmaktadır.
- Sermaye tamamlama fonunun kurum kazancı sayılmaması gerektiğine ilişkin bir düzenleme eklenmektedir.
- Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre, son yıllık bilançolarında sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının üçte ikisinin zarar sebebiyle karşılıksız kaldığı anlaşılan şirketlerin kendiliğinden sona ermiş sayılmaması için, genel kurulca sermayenin üçte biri ile yetinme veya sermayenin tamamlanmasına karar verilmektedir.
- Bu amaçla ortaklar tarafından sermaye tamamlama fonu olarak aktarılan tutarların söz konusu Kanun çerçevesinde sermaye konulması veya borç verilmesi niteliğinde kabul edilmemekte ve karşılıksız bir ödeme niteliğini haiz olduğu belirtilmektedir.
- Ayrıca yapılan bu ödemeler, gelecekte yapılacak sermaye artırımına mahsuben bir avans olarak da nitelendirilmemektedir. Bu düzenleme ile sermayenin tamamlanmasına karar verilmesi halinde ortaklarca şirketlere bu kapsamda aktarılan tutarların kurum kazancının tespitinde dikkate alınmaması sağlanmaktadır.
- 5651 sayılı Kanunun ek 4’üncü maddesi uyarınca hakkında reklam yasağı kararı verilmiş olmasına rağmen, reklam yasağı getirilenlere reklam vermeye devam eden gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin bu harcamalarının vergi matrahının hesaplanmasında gider olarak kabul edilmemesi sağlanmaktadır.
- Gayrimenkul yatırım ortaklıklarına tanınan kazanç istisnasının "Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı" unvanını kullanan ancak esas faaliyet konusu gayrimenkullerle ilgili portföy işletmeciliği olmayan mükellefleri kapsamadığı hususu netleştirilmekte,
- Bu düzenleme 1 Temmuz 2022 tarihinden itibaren verilmesi gereken beyannamelerden başlamak ve 1 Ocak 2022 tarihinden itibaren başlayan vergilendirme dönemine ait kurum kazançları için geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girecektir.
- Yatırım fonlarından elde edilen kar payları ile katılma paylarının fona iadesi suretiyle elde edilen kazançlar ve bu payların dönem sonu değerlenmesinden kazanç oluşması halinde ise bu kazançlar da istisna kapsamına alınmakta,
- Finans sektörünün kurum kazançlarının vergilendirilmesinde kurumlar vergisinin %25 oranında uygulanması öngörülmektedir. Bu düzenlemelerle ülkemizde halka ilk defa açılanlar için 2 puan, ihracatçı ve sanayici için 1 puan ve yatırım teşvik belgeli kurum kazançlarında belirlenen oranlarda indirimli olarak uygulanan kurumlar vergisi finans sektörü için artırımlı olarak uygulanacaktır.
- Gerekçe Madde 25- Bankalar, 6361 sayılı Kanun kapsamındaki şirketler, elektronik ödeme ve para kuruluşları, yetkili döviz müesseseleri, varlık yönetim şirketleri, sermaye piyasası kurumları ile sigorta ve reasürans şirketleri ve emeklilik şirketlerinin kurum kazançları üzerinden kurumlar vergisindeki genel oranın % 20 yerine %25 olarak uygulanması sağlanmaktadır.
- Bu düzenleme 2023 yılı vergilendirme dönemi kurum kazançlarına uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girecektir.
- Gerekçe Madde 26- Teklifle Kurumlar Vergisi Kanununun 32’nci maddesinde yapılan düzenlemeye bağlı olarak kurumlar vergisi oranının bankalar, 6361 sayılı Kanun kapsamındaki şirketler, elektronik ödeme ve para kuruluşları, yetkili döviz müesseseleri, varlık yönetim şirketleri, sermaye piyasası kurumları ile sigorta ve reasürans şirketleri ve emeklilik şirketlerinin kurum kazançları üzerinden 2022 yılı kazançları için de %25 olarak uygulanması sağlanmaktadır.
- Bu düzenleme 1 Temmuz 2022 tarihinden itibaren verilmesi gereken beyannamelerden başlamak ve 1 Ocak 2022 tarihinden itibaren başlayan vergilendirme dönemine ait kurum kazançları için geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girecektir.
- Katma Değer Vergisi Kanununda yapılan değişikliklerle;
- Yabancılara istisna kapsamında teslim edilen konut veya iş yerinin bir yıl içerisinde elden çıkarılması halinde istisnadan faydalanılamayacağına ilişkin düzenlemede değişiklik yapılarak elde tutma süresi üç yıla çıkarılmaktadır.
- Bu düzenleme Kanun’un yayımını izleyen aybaşında yürürlüğe girecektir.
- İmalat sanayine yönelik yatırım teşvik belgesi kapsamında yapılan yatırımlara ilişkin inşaat işleri nedeniyle yüklenilen ve indirim yoluyla telafi edilemeyen katma değer vergisinin talep edilmesi halinde belge sahibi mükellefe iade edilmesine imkân veren düzenleme, istisna uygulamasına çevrilmekte ve süresi 31 Aralık 2025 tarihine uzatılmaktadır.
- Bu düzenleme Kanun’un yayımını izleyen aybaşında yürürlüğe girecektir.
- Ayrıca madde kapsamına turizme yönelik yatırım teşvik belgesi kapsamında yapılan inşaat işleri de alınmaktadır.
- Türkiye'de gerçekleştirdikleri Ar-Ge faaliyetleri sonucunda geliştirdikleri elektrik motorlu taşıt araçlarını Türkiye'de imal eden mükelleflere bu araçların geliştirilmesine yönelik verilen ve yatırım teşvik belgesi kapsamında yer alan mühendislik hizmetleri 31 Aralık 2023 tarihine kadar katma değer vergisinden istisna edilmektedir.
Kanun Teklifinin TBMM görüşmelerini yakından takip edip gelişmeleri sizlere ileteceğiz.
Bu konu ile ilgili tüm sorularınız için danışmanlarımızla iletişime geçebilirsiniz.
Sevgi & Saygılarımızla
Tax & International Advisory | Taxia & Taxademy
PDF İndir
